𝐊𝐚𝐝𝐞𝐦𝐞𝐥𝐢 𝐄𝐦𝐞𝐤𝐥𝐢𝐥𝐢𝐤 𝐆𝐞𝐥𝐢𝐲𝐨𝐫 𝐃𝐞𝐧𝐢𝐲𝐨𝐫 𝐀𝐦𝐚… 𝐆𝐞𝐫𝐜̧𝐞𝐤𝐭𝐞𝐧 𝐀𝐝𝐚𝐥𝐞𝐭 𝐦𝐢 𝐒𝐚𝐠̆𝐥𝐚𝐲𝐚𝐜𝐚𝐤?
𝐀𝐧𝐤𝐚𝐫𝐚 – 𝐎̈𝐳𝐞𝐥 𝐇𝐚𝐛𝐞𝐫
Türkiye’de milyonlarca kişinin gözü kulağı, gündemdeki kademeli emeklilik düzenlemesinde. Hükümet kanadından gelen açıklamalar, 2026 yılı içinde prim günlerinin eşitleneceği, yaş kademesinin esnetileceği yönünde. “Müjde” olarak duyurulan bu plan, erken emeklilik umudu taşıyan milyonlara umut verse de, bazı kesimler için tablo o kadar parlak görünmüyor.
Uzmanlara göre, düzenleme kapsamı dar tutulursa, yıllardır mağduriyet yaşayan kesimler bir kez daha dışarıda kalabilir. Özellikle Bağ-Kur tescil mağdurları, staj ve çıraklık mağdurları ile basit usulden gerçek usule geçirilen küçük esnaflar, “Bu kademe kimin işine yarayacak?” sorusunu yüksek sesle soruyor.
𝐁𝐚𝐠̆-𝐊𝐮𝐫 𝐓𝐞𝐬𝐜𝐢𝐥 𝐇𝐚𝐤𝐤ı: 𝐃𝐞𝐯𝐥𝐞𝐭𝐢𝐧 𝐈̇𝐡𝐦𝐚𝐥𝐢 𝐃𝐞𝐯𝐚𝐦 𝐄𝐝𝐞𝐫𝐬𝐞 𝐏𝐫𝐢𝐦 𝐄𝐬̧𝐢𝐭𝐥𝐞𝐦𝐞𝐬𝐢 𝐁𝐨𝐬̧ 𝐊𝐚𝐥ı𝐫
1982-2008 yılları arasında fiilen esnaflık yapan, oda ve sicil kaydı bulunan ancak SGK tarafından resen Bağ-Kur tescili yapılmayan yüz binlerce vatandaş bulunuyor. 1479 sayılı Kanun’un 26. maddesi, sigortalı niteliği taşıyanların üç ay içinde başvurmaması halinde Kurum’un resen tescil yapmasını zorunlu kılıyordu. Ancak bu yükümlülük yerine getirilmedi.
Sonuç olarak, birçok vatandaşın prim günleri eksik kaldı. Emeklilik yaşı gelse bile emekli olunamıyor, GSS borçları birikiyor. Kademeli emeklilikle Bağ-Kur prim günü 9000’den 7200’e düşse bile, tescil geriye yürümezse bu günler sayılmayacak. EYT’den yararlananlar zaten tescili olanlardı. Tescil mağdurları yine dışarıda kalırsa, bu düzenleme kim için yapılmış olacak?
𝐒𝐭𝐚𝐣 𝐯𝐞 𝐂̧ı𝐫𝐚𝐤𝐥ı𝐤 𝐃𝐨̈𝐧𝐞𝐦𝐢: 𝐆𝐞𝐧𝐜̧𝐥𝐢𝐠̆𝐢𝐧 𝐀𝐥ı𝐧 𝐓𝐞𝐫𝐢 𝐒𝐚𝐲ı𝐥𝐦ı𝐲𝐨𝐫
3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu’na göre çırak ve stajyerlere sigorta kartı verilmişti. Ancak bu süreler emeklilikte sigorta başlangıcı olarak kabul edilmiyor. Sanayide, atölyede, markette genç yaşta çalışan milyonlarca kişi “sigortalı” sanıldı ama bu süreler emeklilik hesabına dahil edilmedi.
Kademeli emeklilik paketi, staj ve çıraklık sürelerini borçlanma kapsamına almazsa, başlangıç tarihi değişmeyecek. Yaş indirimi yapılsa bile prim günleri ve başlangıç yılı aynı kalacak. Bu durumda kademeli emeklilik, yalnızca resmi kaydı olanlara mı yarayacak?
𝐁𝐚𝐬𝐢𝐭 𝐔𝐬𝐮𝐥𝐝𝐞𝐧 𝐆𝐞𝐫𝐜̧𝐞𝐤 𝐔𝐬𝐮𝐥𝐞 𝐆𝐞𝐜̧𝐢𝐬̧: 𝐏𝐫𝐢𝐦 𝐈̇𝐧𝐝𝐢𝐫𝐢𝐦𝐢 𝐊𝐢𝐦𝐥𝐞𝐫𝐞 𝐘𝐚𝐫𝐚𝐲𝐚𝐜𝐚𝐤?
Basit usulde vergilendirilen küçük esnaflar için Bağ-Kur prim günü 9000’den 7200’e düşürülecek deniyor. Bu, yaklaşık beş yıl erken emeklilik anlamına geliyor. Ancak son yıllarda devlet, basit usul kapsamını daraltan kararlarla bu esnafların büyük kısmını gelir vergisine (gerçek usule) geçmeye zorladı.
Gerçek usule geçenler defter tutma, KDV beyanı ve stopaj gibi ek yükümlülüklerle karşı karşıya kaldı. Kulislerde konuşulanlara göre, prim indirimi ve kısmi ihya hakkı yalnızca basit usulde kalanlara tanınabilir. Bu durumda devlet önce basit usulü daraltıp vergi yükünü artırıyor, ardından “emeklilik müjdesi” veriyor ama kapıyı kapatıyor.
𝐊ı𝐬𝐦𝐢 𝐈̇𝐡𝐲𝐚: “𝐈̇𝐡𝐭𝐢𝐲𝐚𝐜̧ 𝐊𝐚𝐝𝐚𝐫” 𝐃𝐞𝐠̆𝐢𝐥, “𝐇𝐚𝐤 𝐊𝐚𝐝𝐚𝐫” 𝐎𝐥𝐦𝐚𝐥ı
Bağ-Kur’lular için prim eşitlemesiyle birlikte “kısmi ihya” formülü gündemde. Ancak tescil mağdurları için “ihtiyaç kadar ihya” yeterli değil. Devletin geçmişte yapmadığı tescil işlemleri nedeniyle oluşan eksik primler, faizsiz ve borçsuz şekilde tamamlanmalı.
Kısmi ihya çıksa bile, tescil geriye yürümezse esnafın büyük kısmı yine emekli olamayacak. “İhtiyaç kadar” değil, hak kadar ihya yapılmalı. Aksi halde bu düzenleme de yeni bir adaletsizlik doğurur.
𝐘𝐚𝐬̧ 𝐊𝐚𝐝𝐞𝐦𝐞𝐬𝐢: 𝐊𝐢𝐦𝐢𝐧 𝐘𝐚𝐬̧ı 𝐃𝐮̈𝐬̧𝐞𝐜𝐞𝐤?
1999 öncesi sigorta girişi olanlar EYT düzenlemesiyle emekli olabildi. 2008 sonrası girenler ise zaten kademeli yaş artışı ile karşı karşıya; emeklilik yaşı 65’e kadar çıkıyor. Asıl mağdur kesim 1999-2008 arası sigorta girişi olanlar.
Yeni düzenleme yaş kademesini esnetse bile, tescil ve staj mağdurları için sigorta başlangıcı değişmezse emeklilik yine uzak kalacak. Yaş indirimi kağıt üzerinde kalırsa, bu “müjde” kim için verilmiş olacak?
𝐄𝐬̧𝐢𝐭𝐥𝐢𝐤 𝐯𝐞 𝐇𝐮𝐤𝐮𝐤 𝐃𝐞𝐯𝐥𝐞𝐭𝐢 𝐈̇𝐥𝐤𝐞𝐬𝐢: 𝐀𝐧𝐚𝐲𝐚𝐬𝐚𝐥 𝐒𝐨𝐫𝐮𝐦𝐥𝐮𝐥𝐮𝐤
Anayasa’nın 60. maddesi açıkça belirtir: “Herkes sosyal güvenlik hakkına sahiptir. Devlet, bu güvenliği sağlar.” Ayrıca 10. madde eşitlik ilkesini, 2. madde ise hukuk devleti ilkesini emreder. Ancak devletin resen tescil yükümlülüğünü yerine getirmemesi, bu iki temel ilkeyi zedelemiştir.
𝐒𝐨𝐧𝐮𝐜̧: 𝐌𝐮̈𝐣𝐝𝐞 𝐦𝐢, 𝐘𝐞𝐧𝐢 𝐀𝐝𝐚𝐥𝐞𝐭𝐬𝐢𝐳𝐥𝐢𝐤 𝐦𝐢?
Kademeli emeklilik düzenlemesi, seçim atmosferine denk gelirse “müjde” olarak sunulabilir. Ancak asıl mesele, bu düzenlemenin gerçekten adalet sağlayıp sağlamayacağıdır.
𝐓𝐚𝐥𝐞𝐩𝐥𝐞𝐫 𝐧𝐞𝐭:
Tescil geriye yürüsün
Staj ve çıraklık süreleri emeklilikte saydırılsın
Basit usulden gerçek usule geçenlere kısıtlama kalksın
Eksik prim günleri faizsiz ve borçsuz tamamlanabilsin
Gerçek adalet, herkesi kapsayan bir düzenlemedir. Aksi halde “kademeli emeklilik” adı altında yeni mağduriyetler doğar. Kamuoyuna, milletvekillerine ve hükümete çağrıdır: Bu paketi tescil, staj, çıraklık, basit usul kısıtlaması ve eşitlik ilkesi olmadan çıkarmayın. Aksi halde bu düzenleme bir “müjde” değil, yeni bir adaletsizlik olur.
#BağkurTescilMağdurları #KademeAdalettir #Hakİadesi #TescilGeriyeYürüsün #StajÇırakHaktır #BasitUsulHaktır
@isikhanvedat @sgksosyalmedya @Akparti @RTErdogan @MHP_Bilgi @herkesicinCHP