dün sözümüzü verdik, bugün harekete geçme günü! . bu da başlangıç olsun. damdan düşer gibi giricem biraz. öyle sektörde anlatıldığı gibi hedefleme, kitle, creative falan değil olay direkt olarak. bunların hepsi tek tek birer etken. ama işin özü data. her müşterime ilk görüşmede şunu söylerim. artık datalar yarışıyor. bir sürü ai aracı ücretsiz. neden? almak istese parası veya imkanları yetmeyeceği kadar datayı bu şekilde topluyor. metanın nasıl çalıştığı ile başlayalım.. şimdi önce şu konuda anlaşıyoruz: meta sana reklam gösterirken en yüksek teklifi verene değil, en yüksek 'toplam değer' skoruna satıyor alanı. bu çok önemli çünkü insanlar hala şöyle düşünüyor: "ya ben daha fazla para veriyorum, benim reklamım gösterilsin". yok kardeşim yok. öyle çalışmıyor sistem. Parayla saadet olmuyor maalesef metada.
meta'nın bir formülü var. toplam değer = (senin teklifin × tahmini eylem oranı) kullanıcı değeri. biraz üst seviyede meta hizmeti verenler bilir. bu meta'nın resmi açık artırma modelinin adı vickrey-clarke-groves.(meta makalelerinde detaylı okuyabilirsiniz isterseniz) iki saniye açayım bunu. diyelim sen bir reklam için $10 teklif verdin. rakibin $8 verdi. sen kazandın tamam mı. ama meta senden $10 almıyor. ikinci sıradakini geçmen için gereken minimum tutarı alıyor, yani mesela $8.50. bu yüzden bazı kampanyalarda "lan ben niye bu kadar ucuza aldım" diyorsun. işte bu yüzden.
şimdi gel asıl meselesine girelim. tahmini eylem oranı. peki bu nedir? meta diyor ki "bu kullanıcı senin reklamını görse tıklar mı, satın alır mı?" bunu hesaplıyor. nasıl hesaplıyor? pixel'inden gelen verilerle. şimdi burada çoğu insanın bilmediği bomba: event match quality (görselini bıraktım.) denen bir skor var, 0'dan 10'a kadar. senin emq'n 6'nın altındaysa meta dönüşümlerinin yarısını görmüyor demektir.(türkiye geneli 6nın altında bu arada) görmeyince de diyor ki "bu reklamveren boktan sonuç üretiyor" ve seni artırımda geriye atıyor. buraya kadar olan kısımda kreatiften bahsetmedim daha. onu daha sonra konuşuruz ama şunu bil. reklama para ayırırken ki titizliğinden fazlasını kreatif için göstermen lazım. neyse.
emq'yü nasıl yükselteceksin? conversions api kuracaksın kardeş. pixel artık yetmiyor çünkü. ios 14.5'ten sonra apple dedi ki "yo ben izin vermiyorum takibe". ios kullanıcısı "hayır" diyor zaten. hani app kuruyorsun telefonuna soruyor ya sana "uygulama seni takip etsin mi?" diye. işte bu o. hemen burada parantez açıyorum. işin içinde olan iyi bilir. para harcayan kısım ios kullanıyor ve sen bunların hepsini "inş önüne düşerim" felsefesi ile yakalamaya çalışıyorsun. "inş" kısmına gerek yok. datasını yakalamanın yolunu söylüyorum sana. neyse konuya dönelim. sadece pixel kullanıyorsan P-70 veri kaybın var. meta'nın ceo'su zuckerberg bunu 2022'de "$10 milyar zarar" diye açıkladı. sen hala pixel'e güveniyorsan körsün yani. capi kuracaksın, sunucudan direkt meta'ya göndereceksin verileri. pixel capi birlikte -40 daha fazla dönüşüm takip ediyor. ben çalıştığım müşterilerime Server-side tracking sistemi kurduruyorum. Hiç unutmam ilk bunu bir müşterime kurdurduğumda 300 euro vermiştik hintli bir çocuğa. onun için 45 dakikalık işti. ne olduğunu bilen bilir benim alanım değil. yaptı aldı parasını. Helali hoş olsun diyorum hala neden mi? meta kısmında emq 9.9'u gördü 10 üzerinden.yani 10 kullanıcın 9.9'unun donuna kadar bilgilerini alabiliyorduk. meraklanan vardır tabi ama bu başka bir günün konusu. konuya dönelim.
şimdi bir de öğrenme fazı var. meta diyor ki "yeni kampanya açtın, ben 7 gün test yapacağım". bu 7 günde 50 tane optimizasyon olayı toplaması lazım. 50 satın alma, 50 lead, ne hedefliyorsan. o yüzden 50 sihirli rakamdır metada. 49'da takılırsan algoritma hala öğreniyor, paran gidiyor. hesaplama basit: hedef cpa'n $50'ysa, 7 günde 50 olay lazımsa, minimum günlük bütçen ($50 × 50) ÷ 7 = yaklaşık $357/gün. daha azıyla açarsan öğrenme fazından hiç çıkamayabilirsin.(sektörden sektöre değişir benimki örnek sadece)
ha bir de şunu bil: öğrenme fazını bozan 5 şey var.
'den fazla bütçe değişikliği - sıfırlama.
hedefleme değişikliği - sıfırlama.
creative değişikliği - sıfırlama.
optimizasyon olayı değişikliği - sıfırlama.
ad set durdur aç yapman - sıfırlama.
yani ilk 7 gün hiç dokunma kampanyaya. insanlar 2-3 gün sonra "ya bir şey değiştireyim" diye giriyorlar, sonra 14 gün öğrenme fazında kalıyorlar. olme eşeğim olme.
şimdi hedefleme meselesine gelelim. 2025'te büyük değişiklik oldu. meta 31 ocak'ta kaldırdı tüm detailed targeting exclusion'ları. yani artık "şu ilgi alanını hariç tut" diyemiyorsun.(benzer ve özel kitle hariç tutulabiliyor) niye yaptı bunu? çünkü kendi testlerinde exclusion olmadan ".6 daha düşük cpa gelmiş. meta diyor ki "bırak benim algoritma bulsun adamı sen karışma".
advantage diye bir sistem var şimdi. hiç hedefleme koymadan kampanya açıyorsun, meta'nın ai'ı buluyor kimi göstereceğini. meta'nın resmi verisi: advantage shopping kampanyalar D daha düşük maliyet veriyor. ama dikkat, burada bir ama var. bazı testlerde ucuz ama kalitesiz leadler geldi. yani meta "etkileşim" buluyor ama "kaliteli müşteri" bulmuyor. bu yüzden capi'ı güçlü kuracaksın ki meta gerçek dönüşümleri görebilsin. hemen bir dipnot eklemek istiyorum. Meta da parasına bakıyor bu arada. sistemi ne kadar kolaylaştırırsa o kadar yayılıyor sistemi kullanan. son çalıştığım ayda advantage yeni çıkmıştı. Ajansları aratıp, advantage pitcleyin diyordu. ama atladığı bir nokta var. adamın sitesinde pixel bile yok. sağlıksız datayı bıraktım data yok data. advantage ne yapabilir ki buna? advantage olsun isterse hepsi topladığı datayla çalışıyor. o yüzden sitene giren dişi sinekten bile haberin olacak diyorum müşterilerime gülüyorlar. farkında değil her kaçan datanın maliyeti arttırdığından. bu konu açılınca biraz sinir kat sayım artıyor kusura bakmayın. ama şunu belirtmek istiyorum. neyse devam edelim.
bütçe konusunda da iki yol var: cbo ve abo. cbo campaign budget optimization, yani meta kampanya seviyesinden bütçeyi ad setlere dağıtıyor. abo ad set budget optimization, sen manuel dağıtıyorsun. meta'nın verisi: cbo kullananlar -30 daha düşük cpm alıyor. ama sorun şu: cbo'da gösterimlerin `-80'i birkaç placement'a gidiyor. yani reel ve story'ye yığılıyor mesela, feed'e gelmiyor. bu yüzden hybrid yaklaşım yapacaksın: bütçenin `-70'i cbo ile scale et, 0-40'ı abo ile test et. Biraz da satmak istediğine bağlı açıkçası.
bir de placement konusu var. meta "advantage placements" diyor, yani otomatik. sen "her yere dağıt" diyorsun. genelde iyi çalışıyor, -30 daha ucuz. ama audience network diye bir yer var, meta'nın dışındaki uygulamalar. orası click fraud cenneti. meta'nın geri ödemelerinin çoğu oradan geliyor. düşük kaliteli dönüşüm görüyorsan manuel hariç tut.
son olarak 2024-2025'te neler değişti ona bakalım. meta aralık 2024'te andromeda diye yeni bir ai motoru çıkardı. 3 kat daha fazla reklamı işliyor, %6 daha iyi sonuç veriyor. ama bunu kullanman için advantage özellikleri aktif olması lazım. bir de incremental attribution diye bir şey var, ağustos 2024'te çıktı, nisan 2025'te herkese açıldı. bu gerçek incremental dönüşümleri ölçüyor. testlerde iyileşme göstermiş.
kısacası meta reklamlarından para kazanmak için şunları yapacaksın: pixel capi kuracaksın, emq skorunu 8 tutacaksın, öğrenme fazına saygı göstereceksin, ilk 7 gün dokunmayacaksın, geniş hedefleme advantage deneyeceksin, cbo ile scale edeceksin ama abo ile test edeceksin, creative'i sürekli yenileyeceksin çünkü 4 gösterimden sonra performans @ düşüyor.(amaç remarketingse bunu dikkate alma.)
öyle sosyal medya guru'larının anlattığı gibi "hedef kitle bul creative yap" değil olay. sistem çok daha teknik ve meta'nın algoritması literal çalışıyor. sen ne dersen onu yapıyor. satın alma için optimize et demişsen ucuz tıklama getirmiyor, en yüksek satın alma ihtimali olan kullanıcıları buluyor. ve unutmayın metanın kendi sistemini kullanıyorsunuz. oyunu onun kuralları ile oynamak zorundasınız. aksi halde kendinizi kandırırsınız.
Küçük işletmelere dipnot: bu data sistemleri hep yatırım ve bana kalırsa ilk yapılması gereken yatırım. Türkiye şartları her şeye para yetişmiyor maalesef. pixel ile başla. bütçeni 2ye böl. yarısı direkt ilgi alanları(çünkü verisi metadan, kendi datası) yarısı adv olsun. şunu da belirtmek zorundayım. sadece instagram üzerinden satış yapanların data kaynağı metanın kendisi zaten. meta topladığı datayı yasal olarak 365 gün tutabiliyor. onların reklam stratejilerine çalışması lazım. bu dediklerim özellikle e-ticaret sitesi olanlar için.
bunları 7 yıllık tecrübemle ve yüzlerce kampanyada gördüğüm sonuçların sonucudur. aksini tecrübe eden de olabilir, saygı duyarım. yazmak istediğim daha çok konu var. böyle bir başlangıç yapalım yavaş yavaş devamını getiririz. naçizane tavsiyelerimdir, sorunuz varsa seve seve yardımcı olmak isterim. son olarak bu ortamı oluşturan ve bizi tekrar paylaşmaya iten
@hrrcnes @brkguzel @altudev teşekkürümü bir borç bilirim..